ေဒါက္တာသန္းထြန္း

(ဘူမိေဗဒ အေျခခံအေၾကာင္းကို သမိုင္းပညာရွင္တစ္ဦးမွ ေရးသားတင္ျပထားပံုကို ဖတ္ရႈ၊ ေတြးေတာ၊ ေဆြးေႏြးႏိုင္ၾကေစရန္ႏွင့္ ဘူမိေဗဒေက်ာင္းဆင္းမ်ားမွ ဘူမိေဗဒဆိုင္ရာမ်ားကို ပိုမို ပြင့္လင္းစြာ ေရးသား တင္ျပႏိုင္ၾကေစရန္ရည္ရြယ္ၿပီး မံုေရြးစာအုပ္တိုက္ စာအုပ္အမွတ္စဥ္ (၁၃၄)၊ ၂၀၀၄ ဇူလိုင္လထုတ္၊ ေဒါက္တာသန္းထြန္း၏ ျမန္မာ့သမိုင္းပံု (Myanmar History Told in Picture) စာအုပ္မွ ထုတ္ႏုတ္ေဖၚျပပါသည္။)

ေက်ာက္ဆရာ (geologists) ေတြရဲ႕ ေျပာျပခ်က္က ဒီကမၻာေျမႀကီးဟာ အသက္ သန္း (၆၀၀၀) ရွိၿပီ။ အရင္ အႏွစ္ သန္း(၅၀၀) ကမွ သက္ေန (life) ဆိုတာရွိတာပါ။ သက္ေန မေပၚမီက ဘဲ အခုျမန္မာလို႔ ေခၚတဲ႔ေနရာမွာ ျမစ္ႀကီးနားက ကယားနယ္ အထိ ေျမျပင္ျဖစ္ေနၿပီလို႔ ဆိုပါတယ္။ ဧရာ၀တီ ျမစ္၀ွမ္းရယ္လို႔ေတာ့ ရွိမယ္မထင္ပါ။ ေျမကို ေရတိုက္စား (erosion) လို႔ ေျမေပ်ာက္သြားတာရွိသလို ႏုန္းေျမ (Deposition) က်ၿပီး ကုန္းမာမာ ျဖစ္လာတာလည္း ရွိပါတယ္။ အဲဒါအျပင္ အင္မတန္ ႀကီးက်ယ္တဲ႔ ေျမလႈပ္ရွားမႈေတြေၾကာင့္ ျမစ္၀ွမ္းမွာ ခ်ိဳင့္ (valleys) ေတြနဲ႔ ေတာင္ရိုး (range) ေတြ ေပၚလာတယ္။ ဒီလို လႈပ္ရွားမႈမ်ိဳးကို အရင္ အႏွစ္ သန္း (၇၀၀-၈၀၀) အတြင္းက ႀကံဳခဲ႔ရ ပါတယ္။ Continue reading “ဘူမိေဗဒ အေျခခံ”

ဘိုဘိုလန္းစင္၊      ၊ခုတေလာ မင္းသမီးနဲ႔ သတင္းသမားတသုိက္ သစၥာႏွံလုိက္တာ အေတာ္ပြက္သြားတယ္။ သတင္းဘုိးေအ လက္ေဟာင္းမ်ားကလဲ မဆီမဆုိင္ ေလွ်ာေမြး ဗာရာဏသီခ်ဲ႔ပီး စတုမဓူ မ႑ပ္ႀကီး ကယ္ဆယ္ေရးလုပ္ၾကရာမွာ အေတာ္ပဲ သရုပ္ပ်က္လွတယ္။ ျဖစ္စဥ္မွာ ၂ဖက္လုံးမွားတာကုိ အင္တာဗ်ဴးခံဘက္ကုိ တဖက္သတ္ပုံခ်ပီး မီဒီယာဂုေဏာ လာလုပ္တယ္။

တင္ေက်ာ္ေက်ာ္စိုး

ျမန္မာ စစ္အစိုးရသည္ ကၽြဲပါးေစာင္းတီး ၊  ႏြားပလာတာေကၽြးဆိုသည့္ အစိုးရ မ်ိဳးမွန္းယခု အခ်ိန္ အေလာက္ဆိုလွ်င္ သက္တမ္း ၁၆ လရွိၿပီ ျဖစ္သည့္ အေမရိကန္ သမၼတ အိုဘာမားတစ္ေယာက္ သေဘာေပါက္မိေလာက္ၿပီ ထင္သည္။

သမၼတ ရာထူးလကၡံ ၿပီးေနာက္ ႏွစ္လ မျပည့္ခင္မွာ ပင္ ယခင္သမၼတ ေဟာင္းလက္ထက္က ေဆးေဖာ္ေၾကာဖက္ မလုပ္ခဲ့သည့္ ႏိုင္ငံမ်ား ကုိ သူက မူ၀ါဒ ေရးရာ အေျပာင္းအလဲ မ်ား လုပ္မည္ ဟု ေၾကညာခဲ့သည္။

သူ၏ မူ၀ါဒေရးရာ ျပန္လည္ သံုးသပ္မည့္ ႏိုင္ငံမ်ား တြင္  ျမန္မာ ႏိုင္ငံသည္ လည္း တစ္ႏိုင္ငံအျဖစ္  ပါ၀င္ခဲ့သည္။

ကတ္ကမ္းဘဲလ္ ထြက္ခြားသြားၿပီးေနာက္ ၄၈  နာရီ မျပည့္ခင္မွာပင္ စစ္အစိုးရ ၏ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္
မရွင္ ဥကၠဌ ဆိုသူက ေရြးေကာက္ပြဲ အား ေစာင့္ၾကည့္ မည့္ ႏိုင္ငံတကာ ေလ့လာေရး အဖြဲ ့မ်ား မလိုအပ္
ဟု ေျပာင္ေျပာင္း တင္းတင္း ပင္ျငင္းဆို လိုက္သည္။ Continue reading “ျမန္မာ့ ႏိုင္ငံေရး ႏွင့္ အလုပ္မျဖစ္ေသာ အေမရိကန္ မူ၀ါဒ”

ေအာင္ပန္

တစ္ကမၻာလံုးမွာ ျမန္မာဆိုတာၾကားလိုက္မိရင္ ပထဆံုး သူတို႕ရဲ႕မွတ္ဥာဏ္ေတြထဲ အဦးဆံုးေပၚလာတာက ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အထင္ရွားဆံုး ေရႊတိဂံုဘုရားရုပ္ပံုလႊာ၊ျငိမ္းခ်မ္းေရးပိသုကာ ဦးသန္႕၊ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးဖခင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၊ျပီးေတာ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္သမီးႏွစ္ေပါင္းရွည္ၾကာစြာ ေနအိမ္မွာအက်ဥ္းက်ခံေနရတဲ့ ႏိုဘယ္လ္ဆုရွင္အမ်ိဳးသား ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းဆုၾကည္၊ လူသားဆန္မႈမရွိလွတဲ့ စစ္အာရွင္ေခါင္းေဆာင္……. အက်ဥ္းေထာင္ေတြထဲက ယံုၾကည္ခ်က္အတြက္ ႏွစ္ရွည္အက်ဥ္းက်ခံေနရတဲ့အက်ဥ္းသားေတြ၊ အႏိုင္ရပါတီကို အာဏာလြဲမေပးဘဲ စစ္တပ္က အာဏာဆက္လက္ဆုပ္ကိုင္ထားတဲ့ အေၾကာင္းေတြကို ကိုယ္ပိုင္သံုး ကြန္ျပဴတာတခုတည္းကေန ရွာၾကည့္လိုက္ရင္ အထက္ပါ အေၾကာင္းအရာေတြ တခုခုျပီး တခုက်လာလိမ့္မယ္။ Continue reading “ခရီးသြားဧည့္လမ္းညႊန္မ်ားႏွင့္ စစ္အာဏာရွင္”

ကိုဂ်ဴး

ၿပီးခဲ့တဲ့ မတ္လ ၂၉ ရက္ေန႔တုန္းက အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္က ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒမ်ားဟာ တရားမွ်တမႈ မရွိတဲ့အတြက္ ျပန္လည္ မွတ္ပံုတင္မွာ မဟုတ္တဲ့ အေၾကာင္း နဲ႔ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကို အသိအမွတ္ျပဳ ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္မွာ မဟုတ္တဲ့ အေၾကာင္း ေၾကညာ လိုက္ပါတယ္။ ျပည္သူေတြ ကေတာ့ ႏွစ္ေထာင္း အားရ ႀကိဳဆိုၾကပါတယ္။

ျမန္မာတပ္မေတာ္ စစ္ဗိုလ္ႀကီးမ်ား လိုခ်င္တဲ့ လမ္းေၾကာင္းက အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ဟာ ၂၀၀၈ အေျခခံ ဥပေဒကို လက္ခံၿပီး ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကို ၀င္ၿပိဳင္ရမယ္။ ဒီခ်ဳပ္ ၀င္ၿပိဳင္ရင္ ေရြးေကာက္ပြဲ တရား၀င္ ျဖစ္မႈရၿပီလို႔ ႏိုင္ငံတကာ အလယ္ ေျပာအား ရွိသြားလို႔ သူတို႔အတြက္ အေတာ္ မက္ေလာက္ပါတယ္။ ၿပိဳင္လဲ ၿပိဳင္လိမ့္မယ္လို႔ ထင္ထားတယ္။ ႏိုင္ေတာ့ မႏိုင္ေစရဘူး၊ အစြမ္းကုန္ ခ်မယ္၊ မႏိုင္ေအာင္ ညစ္မယ္။ ျပင္ဆင္ၿပီးသား။ ၀င္ၿပိဳင္ေစခ်င္လို႔ “၀င္မၿပိဳင္ရင္ ပါတီဖ်က္မယ္´´ ဆိုတဲ့ အခ်က္ ထည့္ထား တာေပါ့။ ေရြးေကာက္ပြဲ ၀င္ဖို႔ ေဇာင္းေပး ေရးေနတဲ့ ေဆာင္းပါးေတြကို ၾကည့္ရင္လဲ သိသာပါတယ္၊ “စဥ္းစဥ္း စားစား ခ်င့္ခ်င့္ ခ်ိန္ခ်ိန္” “အေတြးမမွား အေရြးမမွားဘို႔” “လမ္းမွား မလိုက္ၾကေစဘို႔” “ဒီခ်ဳပ္ ေရတိမ္ မနစ္ေစခ်င္ပါ” “ေနာင္သမိုင္းေၾကာင္း ေမွာင္မိုက္မသြားေအာင္ (၁) (၂)” စသျဖင့္ . . . Continue reading “ဥာဏ္မရွိ ႀကံလိုက္တိုင္း မြဲ”

ျမန္္မာျပည္ရဲ႕ လက္ရွိ ပကတိ အေျခအေနနဲ႔ အနာဂတ္ အလားအလာ

Current Realities and Future Possibilities in Burma/Myanmar

Asia Society  အဖြဲ ့၏ အစီရင္ခံစာ အား PDF ဖိုင္ျဖင့္ ဤေနရာမွတစ္ဆင့္ ၀င္ေရာက္ဖတ္ရႈႏိုင္သည္။

ျမန္မာ ဘာသာျဖင့္ ASIA SOCIETY ၏ အစီရင္ခံစာ

ျမန္မာဘာသာျဖင့္ အလုပ္အဖြဲ ့၏ အစီရင္ခံစာ (ASIA SOCIETY)

Continue reading “Asia Society အဖြဲ ့၏ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ မူ၀ါဒ ဆန္းစစ္ေလ့လာေရး အစီရင္ခံစာ (ျမန္မာဘာသာျဖင့္ ပူးတြဲပါရွိ)”

ေဒါက္တာလြဏ္းေဆြ
(ေခတ္ၿပိဳင္အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမွ …)

အဲဒီလို တန္႔ကနဲ႔ဆို နန္႔ကနဲ ဆိုတဲ့ အုပ္စုထဲမွာ ေလလိႈင္းက ဆရာေတြလည္း ထိပ္ဆံုးက ပါတယ္ဆိုရင္ ေရႊစိတ္ေတာ္မ်ား ဆိုးၾကဦးေလမ လား (ဆိုးလည္း တတ္ႏိုင္ေပဘူးပ)။

အမွတ္သည္းေျခနည္းၿပီး ေမ့လြယ္ေပ်ာက္လြယ္တတ္တဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံသူႏုိင္ငံသားေတြ (အားလံုးကို မဆိုလိုပါ) ရဲ႕ စိတ္ဓာတ္ကို ဗိုလ္သန္းေရႊက အားနည္းခ်က္အေနနဲ႔ ႐ႈျမင္ၿပီး ေကာင္းေကာင္း အသံုးခ်တတ္လို႔လား ဒါမွမ ဟုတ္ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံသူႏိုင္ငံသားေတြ (ဤေနရာတြင္လည္း အားလံုးကို မဆိုလိုပါ) မွာ တန္႔ကနဲဆို နန္႔ကနဲ အၿမီးႏွန္႔တတ္တဲ့ စ႐ုိက္မ်ဳိးရွိတတ္တာကို ဗိုလ္သန္းေရႊက ေနာေၾကေနလို႔လား မေျပာတတ္။ ေရႊ၀ါေရာင္လက္ သီး အခ်ီႀကီး မိၿပီးကတည္းက ဗိုလ္သန္းေရႊတေယာက္ “ေရြးေကာက္ပြဲ” ဆိုတဲ့ ေလသံပစ္ၿပီး သူတို႔စစ္အုပ္စု ရင္ဆိုင္ရတဲ့ ႏိုင္ငံေရးအက်ပ္အတည္းကို နည္းအမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ေရွာင္ထြက္ အလြတ္႐ုန္းေနခဲ့တာ အခုအထိပဲ ဆိုပါ ေတာ့ …။

ေရႊ၀ါေရာင္လက္သီးခ်က္သာ မမိခဲ့ရင္ အခုအခ်ိန္အထိ “ေရြးေကာက္ပြဲ” ဆိုတာကို ဗိုလ္သန္းေရႊ ေလသံ ေတာင္ ဟမွာမဟုတ္ေသးဘဲ အမ်ဳိးသားညီလာခံဆိုတာႀကီးကိုပဲ ေမ့ေလာက္မွ တခါ ထထက်င္းပရင္း အရွိန္ တက္ေနတဲ့ သူ႔ရဲ႕ ဘုရင္႐ူးေရာဂါကို ဆက္လက္အေကာင္အထည္ေဖာ္ေနမွာ မုခ်ေပပ။ ေရႊ၀ါေရာင္မွာ ႐ုတ္တ ရက္ အသက္႐ွဴက်ပ္သြားလို႔သာ (အသက္ပါ ပါသြားမွာစိုးတာနဲ႔) အမ်ဳိးသားညီလာခံကို တက္သုတ္႐ုိက္က်င္းပ ၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပေပးပါမယ္လို႔ ဗိုလ္သန္းေရႊ ေသြး႐ူးေသြးတန္း ကတိေပးလိုက္တာပါ။ Continue reading “အၿမီးမႏွန္႔ၾကပါနဲ႔၊ စိတ္ေအးေအးထားၿပီး ေသာ့ကိုင္ေတြကို ေစာင့္ၾကပါ”